Lời nói đầu
Công nghiệp hoá- Hiện đại hoá là con đờng tất yếu phải tiến hành đối
với bất cứ nớc nào, nhất là những nớc có xuất phát điểm từ nền nông nghiệp
kém phát triển muốn xây dựng nền kinh tế phát triển hiện đại.
Không đứng ngoài qui luật phát triển chung của toàn thế giới ngày nay
nớc ta cũng đang từng bớc thực hiện sự nghiệp CNH_HĐH nhằm tạo bớc đà
tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội.Và vốn là yếu tố không thể thiếu trong bất
kì quá trình duy trì và phát triển của bất cứ quốc gia nào, có nhiều vốn sẽ tạo
điều kiện cho phát triển kinh tế nhanh hơn,đây cũng là nhân tố đầu tiên và
quyết định trong dòng chảy vô tận của sản xuất.Do Việt nam là 1 nớc kém phát
triển,và tụt hậu rất xa so với thế giới nên quá trình CNH-HĐH của nớc ta hiện
nay cần 1 lợng vốn rát lớn khoảng vài trăm tỷ đôla ,vì vậy vấn đề dặt ra là làm
thế nào để có thể huy dông lợng vốn dó cho sự nghiệp CNH-HĐH. Ngoài ra,
khi đã có vốn thì sử dụng vốn nh thế nào để đạt đợc hiệu quả cao nhất ,cũng là
1 trong những câu hỏi hóc búa đối với nớc ta hiện nay, không thể để tình trạng
đã xảy ra ở nớc ta năm 1996 khi trong các ngân hành thơng mại ứ đọng vốn tới
hàng ngàn tỉ đồng, mà trong khi đó các doanh nghiệp trong nớc ta lại thiếu vốn
trầm trọng cho sản xuất công nghiệp.Rõ ràng doanh nghiệp thiếu vốn không
phải do Ngân hàng thiếu vốn mà là do doanh nghiệp cha có các giải pháp khai
thác các nguồn và huy động vốn một cách hợp lí. Do đó,viêc tìm ra giải pháp
huy động vốn và sử dụng vốn làm sao cho thật sự có hiệu quả để phát triển nền
kinh tế. Th nờn em chn ti : " Ni dung phỏt trin kinh t nụng nghip
nụng thụn thi kỡ i mi"
v i sõu vo chớnh sỏch phỏt trin kinh t nụng nghip nụng thụn m in
hỡnh l chớnh sỏch t ai.
1
B. Ni dung
I. Nhng lớ lun chung
1. Kinh t nụng nghip nụng thụn Vit Nam
1.1 c im ca kinh t nụng nghip nụng thụn trong nn kinh t quc dõn.
1.1.1 c im chung ca kinh t nụng nghip nụng thụn.
Kinh t nụng nghip nụng thụn vi ni dung ch yu bao gm trng trt v chn
nuụi, ngh rng v thy sn trong ú trng trt v chn nuụi l 2 nghnh ch o v
chim u th trong nn kinh t nụng nghip. Qua quỏ trỡnh cụng nghip húa v ụ
th húa hin nay thỡ nn kinh t nụng nghip nụng thụn dn b thu hp c v lónh
th ln khụng gian. Nhng khụng vỡ th m kinh t nụng nghip nụng thụn b gim
sỳt trỏi li nú cng phỏt trin vi trỡnh ngy cng cao. Bi vỡ nhiu tin b khoa
hc k thut cựng quỏ trỡnh cụng nghip húa hin i húa hin i húa ó c ỏp
dng vo trong nụng nghip thu c kt qu ln nht. Chớnh vỡ vy kinh t
nụng nghip nụng thụn vn gi c vai trũ quan trng ca nú trong nn kinh t
quc dõn.
Lch s phỏt trin cakinh t nụng nghip nụng thụn l mt lch s lõu i, nụng
nghip ngay t khi con ngi xut hin ngay t khi con ngi xut hin trờn trỏi t
nhng ban u ch duy trỡ s ssng nen cha phỏt trin thnh mt nghnh ngh
ring. Thi kỡ ny nụng nghip ch biu hin di 2 hỡnh thc l sn bt v hỏi
lm, v sau cựng vi s phỏt trin ca xó hi loi ngi thỡ nn nụng nghp cng
phỏt trin v tj c nhiu thnh tu rc r hỡnh thnh cỏc nn vn minh nụng
nghip nh: nn vn minh sụng Nin, vn minh sụng n-Hng Nụng nghip cha
ng nhiu yu t truyn thng v chu nh hng mnh m ca cỏc iu kin t
nhiờn nh: t ai, khớ hu, ngun nc, mụi trng sinh thỏi, c im sinh hc
ca cõy trng vt nuụingoi ra cũn ph thuc vo nhiu yu t nhõn to na nh:
ti tiờu, thy li, phng phỏp chm bún, canh tỏc nuụi trng, c bit l king
nghim, õy l 1 nột c trng ca nụng nghip.
Vỡ th kinh t nụng nghip nụng thụn mang dc im ú l cú tớnh bo tn rt cao,
nờn rt khú thay i phng phỏp canh tỏc truyn thng. Ngy nay vi nhng
ch trng chớnh sỏch ca ng v nh nc cựng quỏ trỡnh cụng nghip húa hin
i húa nụng nghip nụng thụn ó lm cho nụng nghip ngy cng phỏt trin, khụng
cũn ph thuc quỏ nhiu vo thiờn nhiờn nh trc na .Trỏi li cũn khai thỏc trit
em li li ớch cho con ngi, khin cho nn nụng nghip nụng thụn phỏt trin
tht bn vng, t hiu qu cao nht, p ng c nhu cu lng thc ca xó hi
ngy cng bc thit.
Sn xut nụng nghip cú tớnh liờn nghnh, din ta trong phm vi khụng gian rng
t cung ng n cỏc iu kin ch bin, sn xut v tiờu th sn phm nờn khỏ phc
tp cụng tỏc qun lớ. Lao ng trong nụng nghip cú trinh hiu bit khoa hc k
thut v kinh doanh hn ch, nht l mt s vựng min cú iu kin khú khn, chm
2
phỏt trờn thỡ trỡnh dõn trớ rt thp tp tc canh tỏc lc hu nờn t c hiu qu
rt thp. Vỡ th vi nhng c im trờn thỡ cũn rt nhiốu vn cn t ra phỏt
trin nờn nụng nghip nụng thụn 1 cỏch n nh.
1.1.2 c im ca kinh t nụng nghip nụng thụn Vit Nam.
L quc gia t ớt, ngi ụng ( nht l din tớch t tung i bng phng dựng
cho nụng nghip ớt ), bỡnh quõn din tớch t trờn u ngi l mt trong nhng
nc thp nht th gii ( 0,1ha/ngi ) nờn sn xut nụng nghip Vit Nam ớt cú
khõ nng m rng quy mụ sn xut.
Vit Nam cú v trớ nm khu vc nhit i giú mựa cú thm thc vt, ng vt
phong phỳ a dng , cú tiốm nng sinh khi ln, kh nng tng v , quay vũng t
nhanh.
Sn xut lng thc ch yu l cõy lỳa nc, trong khi c gii húa hin i húa
sn xut nụng nghip cũn cú nhiu hn ch v thiu kinh nghim trờn th gii. Nờn
cn phi chỳ ý iu ny trong nn kinh t hng húa nhiu thnh phn hin nay.
Chuyn nn nụng nghip Vit Nam sang sn xut hng húa, vn ng theo c ch
th trung t nn nụng nghip nh, lc hu, phõn tỏn, vn ớt, cha cú cụng nghip
phỏt trin ũi hi phi cú ch trng chớnh sỏch hp lớ thớch ng vi tng giai on
c th.
Trỡnh cụng nghip, k nng sn xut v cỏc iu kin v c s vt cht, k thut
l khụng ng ốu gia cỏc vựng lm gia tng s phc tp trong qun lý. Vỡ vy
cn phi ht sc quan tõm trong vic hoch nh cỏc chớnh sỏch phỏt trin kinh t
nụng nghip nụng thụn thũi kỡ i mi thu c nhng kt qu tt nht.
1.2 Vai trũ ca kinh t nụng nghip nụng thụn trong nn kinh t quc dõn.
Trong giai on u phỏt trin kinh t nụng nghip nụng thụn cú vai trũ:
- To nhng vt phm thit yu cho con ngi nhlng thc, thc phm.
- Cung cp ngun vn ln to iu kin to iu kin tớch ly ban u cho cỏc
nghnh ngh khỏc.
- Cung cp nguyờn liu u vo cho nhiu nghnh cụng nghip nht l cụng
nghip nh nh: ch bin thc phm, dt may
- Cung cp ngun lao ng ln cho xó hi.
- L th trng quan trng tiờu th cỏc sn phm cụng nghip.
Nu nụng nghip b ỡnh n s gõy ra hu qu: Khụng gia tng sn lng nụng
sn, ỏp ng cho nhu cu ca xó hi v xut khu. Trỡ tr trong nụng nghip khin
thu nhp ca nhõn dõn thp, sc mua kộm, thu hp th trng tờu th cỏc sn phm
cụng nghip.
Theo hc thuyt Mỏc-ngghen khi nghiờn cu s phat trin ca ch ngha t bn
trong ngụng nghip cỏc nc Phỏp, c vo cui th k XVIII ó ch ra rng : V
mt kinh t s phỏt trn tin ti cỏch mng trong ni b nghnh ni b nụng
nghip cú vai trũ quan trng nh hng trc tip n quỏ trỡnh tớch t t bn, ng
3
thi hỡnh thnh th trng trc tip chi chớnh cỏc nh t bn v cung cp jao ng
cho h
Trớch T bn , quyn 3-C.Mỏc, nh xut bn chớnh tr quc gia.
1.3 Kinh t nụng nghip Vit Nam v nguyờn nhõn thay ban hnh cỏc chớnh
sỏch phỏt trin kinh t nụng nghip nụng thụn trong thi kỡ i mi.
1.3.1 C cu kinh t nong nghip nụng thụn Vit Nam.
Cho n nay nn kinh t nụng nghip nụng thụn Vit Nam c t chc phõn chia
theo lónh th v nghnh ngh nh sau:
a. Lng xó thun nụng.
b. Lng nụng nghip kiờm thờm ngh ph.
c. Lng chuyờn canh v cỏc ngh truen thng (dt la H ụng, gm s Bỏt
Trng )
d. Lng ngh mi hỡnh thnh.
e. Cỏc c s doanh nghip phi nụng nghip (trang tri , xớ nghip phi nụng
nghip cỏc th trn, th t)
f. Cỏc xớ nghip cụng thng nghip dch v ca trung ng t ti a bn cỏc
tnh
v thnh ph vi quy mụ ln.
1.3.2 Nguyờn nhõn phi thay i c ch qun lý nụng nghip nụng thụn trong
thi kỡ i mi (1981-1993)
Trc ú nụng nghip Vit Nam bao gm 2 thnh phõn kinh t: Quc
doanh v tp th, trong ú quc doanh bao gm cỏc nụng trng trang tri,
tp th bao gm cỏc hp tỏc xó nụng nghip qun ký t ai cựng ngi lao
ng. S thay i t chc qun ký t chc qun lý trong nụng nghip l mt
cuc ci cỏch cn bn v h thngquan h sn xut cho phự hp vúi tớh cht,
trỡnh , yờu cu ca lc lng sn xut. Vỡ:
Nn nụng nghip Viờt Nam trong thi kỡ hp tavs húa-tp th húa l nn
nụng nghip nh, manh muns, lc hu, tớnh t cp t tỳc khỏ ph bin ( tr
nụng thụn Nam B ) vn cũn nhiu vựng min cú tõp quỏn canh tỏclc hu
lm nng sut lao ng cha cao. c bit trỡnh hiu bit ca nụng dõn
cũn thp, ớt cú kin thc v khoa hc k thut. Trỡnh xó hi húa thp nờn
cha cú nhu cu khỏch quan phi hp tỏc húa, phõn cụng lao ng cht ch
chuyờn sõu trờn quy mụ ln nh thi kỡ trc ú.
Bnh ch quan duy ý chớ, sao chộp ỏp t nguyờn mu mụ hỡnh ci cỏch
kinh t noc ngoi m khụng nghiờn cu chn lc. cỏc mụ hỡnh kinh t dự ó
rt thnh cụng Liờn Xụ v cỏc nc ụng u nhng li c ỏp dng 1
cỏch dp khuõn mỏy múc vo Vit Nam trong khi nc ta thi kỡ ú cha ỏp
ng c cỏc yờu cu cn thit tin hỏnh cỏc k hoch phỏt trin kinh t
4
nh Liờn Xụ. c bit s ỏp dngdp khuụn ú li c thụi thỳc bi nhit
tỡnh cỏch mng nờn ó hiu 1 cỏch n gin v vai trũ i trc m dng ca
quan h sn xut nờn ó a hp tỏc xó t quy mụ nh sang quy mụ ln dự
cha hi t cỏc yu t cn thit. Vỡ th ó khụng phỏt trin c lc lng
sn xut, nõng cao nng ut lao ng, ci thin i sng nhõn dõn, nhiu tim
nng th mnh ca tng vựng cha c hiu qu.
Thoỏt li ra trỡnh ca lc lng sn xut, vi phm quy lut khỏch quan.
Trong khi nc ta va mi bc ra t 1 nờn nụng nghip nghố nn lc hu,
vn con gi phng phỏp canh tỏc th cụng c, cong c lao ng cũn thụ s,
trỡnh khoa hc k thut cũn cha phỏt trin . M ũi hi phi tin ti nn
i cong nghip c khớ vi trỡnh cao. iu ny ó vi phm nghiờm trng
tt yu khỏch quan gia lc lng sn xut v quan h sn xut.
Tt yu dn n hỡnh thc khoỏn trong nụng nghp.
- Ch trng chớnh sỏch phự hp vi thc tin t ncv cỏc quy lut
kinh t, ly h gia ỡnh lm n v kinh t t ch, to t chc hỡnh thc kinh
t ỏp ng vi nhu cu phỏt trin ca lc lng sn xut, phỏt huy tớnh nng
ng sỏng to ca ngi lao ng trong diu kin sn xut nh s dng th
cụng l chớnh.
- Khc phc vic tỏch ri ngi lao ng vi t liu sn xut ( rung t )
gn ngi lao dng vi thnh qu sn xut ca mỡnh xúa b tỡnh trang bỡnh
quõn, li, n bỏm nờn ó gii phúng v phỏt huy nhõn t con ngi.
Chớnh vỡ nhng nguyờn nhõn v tt yu cn phi thc hin trờn , i hi
ng VI ó nờu khu hiu: Nhỡn thng vo s tht i mi t duy
phong cỏch lm vic v t chc cỏn b. Cựng vi nhng bc i hp lý ca
ng v nh nc l s ng tõm nht trớ ng h ca nhõn dõn ó lm cho
kinh t nụng nghip Vit Nam cú 1 din mo mi t 1 nc b thiu ht
lng thc phi nh vin tr ca nc ngoi tr thnh nc xut khu go
ng hnh th 2 th gii, nõng cao v th ca Vit Nam trờn trng quc t.
II. Nhng ch trng chớnh sỏch ca ng v nh nc
phỏt trin kinh t nụng nghip nụng thụn Vit Nam
thi kỡ i mi.
2.1 Giai on I (1981-1985)
Do thi kỡ ny nc ta ang thiu lung thc trm trng nờn cỏc chớnh sỏch
phỏt trin kinh t ó tp trung vo sn xut lỳa, cõy lng thc chớnh ca
nc ta, õy l nhim v quan trng hng u. i mi chớnh sỏch t chhc
qun lý trong nụng nghip nụng thụn c c th húa bng cỏc chớnh sỏch
phỏt trin lng thc thc phm ỏp ng nhu cu ca nhõn dõn.
a. Chớnh sỏch khoỏn 100 (13/1/1981)
5
Theo t tng ngh quyt trung ng ln 6 khúa VI ó thụng qua chớnh
sỏch khoỏn sn phm trong cỏc hp tỏc xó nụng nghp nm 1981. Ch th 100
bn hnh ngy 13/1/1981 ca ban bớ th trung ng ng dó ch rừ khoỏn
sn phm ti tay ngi lao ng trong cỏc hp tỏc xó sn xut nụng nghip
ó tỏc ng n c ch qun ký trờn 2 mt:
- Xỏc nh 1 bc rừ hn v t chc qun lý, xó viờn c t ch trong
vic trng cõy gớ nuụi con gỡ.
- Thc hin phõn phi li ớch theo cụng im v n giỏ khoỏn, s thu xó
viờn theo 2 phn: Phn thu trong khoỏn ( hng theo cụng im trong phõn
phi hp tỏc xó ). Phn thu vt khoỏn ( hng ton b lng sn xut vt
nh mc khoỏn 0 .
Chớnh sỏch khoỏn 100 ó thc s cú nh hng to ln n ngi lao ng
to ng lc cho h, phỏ v tỡnh rng 3 khoỏn trc ú, t õy ngi cú
th thc s lao ng, lm vic ht mỡnh vỡ nú gn trc tip ti li ớch ca
h. Ngi dõn c quyn t ch trong vic trng cy cú th trng thờm
cỏc cõy hoa mu tng gia sn xut .Tự tng loi t phự hp vi cõy
trng no m cú bin phỏp canh tỏc thớch hp, vớ d nh t i cú th trng
sn trng chố hoc mt s loi cõy cụng nghip khỏc, cỏc loi cõy ú cú th
cho thu nhp cao hn cõy lỳa v em li khon li nhun ln cho ngi
dõn. c bit trong chớnh sỏch khoỏn ó cú im mi v dnh mc khoỏn
khin nhõn dõn cú th an tõm lao ng , trỏnh c tỡnh trng li, bao cp
ang cũn tn ti trong mt b phn dõn c by gi. Phn thu vt nh mc
khoỏn c dng cho ngi dõn l mt ch trng hon ton ỳng n ca
chớnh ph vỡ ú l phn cụng sc ỏng c hng ca h khin cho mi
ng hng say lao ng . Tt c sn lng hoa mu, lỳa thúc m ngi dõn
sn xut vt ch tiờu quy nh ca hp tỏc xó s hon ton thuc v h ch
khụng th v ton b hp tỏc xó nh trc kia na.
b. Cỏc chớnh sỏch khỏc
* Chớnh sỏch rung t : Hp tỏc xóvn l ch s hu qun lý thng nht
song song vi vic giao khoỏn c th tng din tớch rung cho tng nhúm
ngi lao ng sn xut t 3-5 v. Tt c rung dt vn thuc quyn qun
lý ca hp tỏc xó v l ti sn ca nh nc nhng c giao cho nhõn dõn
s dng qua mt s mựa v, nhng khỏc trc kia ch ngi dõn c
quyn t ch trờn mnh dt ca chớnh mỡnh, c canh tỏc v s dng t
ai theo ý chớ ch quan sao cho t hiu qu cao nht. Lm cho h thờm gn
bú vi mnh t mỡnh c giao trỏnh tỡnh trng u t ci to t ri li
trao cho ngi khỏc gõy ra tỡnh trng thiu long tin vo ng.
* Chớnh sỏch h tr du t phỏt trin cụng trỡng v phng tin phc v
cho sn xut. Thi gian ny nhiu cụng trỡng thy li c xõy dng m
bo cho nhu cu ti tiờu ca ngi nụng dõn, cỏc cụng trỡnh ờ iu phũng
6
chng l lt cng c chỳ ý l tõm phỏt trin. c bit mt s phng tin
mỏy múc k thut cao ó c chỳng ta nhp v t cỏc nc bn trong ú cú
Liờn Xụ, cỏc loi mỏy nh gt p, xe ci tin c ci tin cho phự hp
vi iu kin a hỡnh chỳng ta. Mt s ni cng ó phỏt trin giao thụng
nụng thụn cho tin vic i li , vn chuyn nụng pghm co b con nụng dõn.
* Chớnh sỏch cung ng vt t thit yu tip tc c duy trỡ v phỏt huy.
Nh nc ó ch ng cung ng phõn bún thuc tr sõu, cỏc loi ging tt,
cho nng sut cao, phự hp vi iu kin khớ hu a hỡnh nc ta . Cựng ú
nh nc ta ó chỳ ý u t trong vic nghiờn cu sn xutcỏc loai gin cõy
trng vt nuụi ỏp ng nhu cu bc thit ca b con nụng dõn.
- T 1976-1980 mi nm nh nc cung ng: 728000 tn m
38700 tn phõn lõn
15600 tn thuc tr sõu
- T 1981-1985 mi nm nh nc cung ng : 999000 tn m
273000 tn lõn
13100 tn thuc tr sau
Chớnh sỏch ny ó lm tn sn lng lng thc khin chi o ngi dõn
dn thoỏt khi cnh thiu lng thc, cõy trụng cú sn lng cao.
* Chớnh sỏch n nh ngha v lng thc trong 5 nm i vi hp tỏc
xó v tp on sn ut nụng nghip, nõng giỏ thu mua nụng sn , xúa b
ngha v ban thc phm gia sthp cho ngi dõn, gim ch tiờu k hoch cho
hp tỏc xó.
* Chớnh sỏch v thu: Thu nụng nghip v sn phm cho nh nc theo
hp ng.
* Chớnh sỏch khỏc:
+ Cỏc diu kin vt cht nh vt t, nng lng c v s lng ln cht
lng, giỏ c, thi gian, c im v tin ng trc.
+ Khuyn khớch phỏt trin kinh t h gia ỡnh, khuyn khớch chn nuụi,
giao t giao rng cho hp tỏc xó sn xut kinh doanh, khuyn khớch k
hoch cho hp tỏc xó. Phỏt trin thy sn , cỏc chớnh sỏch ci tin nghnh
ni thng dm bo cung ng t liờuu sn xut, xúa b 1 bc tỡnh trng
cỏt c ngn sụng cm ch.
Kt qu:
Sau nhng ci cỏch v chớnh sỏch ca ng v nh ncó dn n nhng
thnh qu sau
7
Cõy cụng nghip
hng nm
415,5 467,5 523,0 571,9 600,7
Cõy cụng nghip
lõu nm
260,2 288,3 233,5 403,9 470,3
Cõy n qu 245,6 236,3 224,2 237,7 233,3
Lõm nghip 52,8 66,0 94,6 126 152,6
Thy sn 180,1 188,6 201,5 223,3 231,1
S liu nụng lõm ng 35 nm, tng cc thng kờ H Ni, 1990
1976-1980 1981-1985
Phỏt trin giỏ tr sn
lng nụng nghip
1.9% 4,9%
Trng trt 1.7% 4,2%
Sn lng lng thc 66,5 triu tn 85,1 triu tn
Bỡnh quõn lng thc
u ngi
268 kg 304 kg
Din tớch cõy cụng
nghip
63 vn ha 107 vn ha
n ln 9,1 triu con 11,3 triu con
n bũ 1,6 triu con 2,18 triu con
Xut khu nụng lõm
ng nghip
112 triu rỳp/ nm 259 triu rỳp / nm
S liu nụng -lõm -ng 35 nm, tng cc thng kờ H Ni, 1993.
2.2 Giai on II (5/4/1988-6/1993)
a. Ngh quyt 10 (5/4/1988)
Sau khi thc hin chớnh sỏch khoỏn 100 ó ny sinh nghiu tn ti cn phi
khc phc ú l:
- Mt s cỏ nhõn ó li dng quyn chc, mt s ng viờn ó t ý chim
dng t ai tt hoc chim nhiu t ai.
Thi gian s dng t ai ca ngi dõn tuy ó tng thờm so vi trc kia
nhng thi hn 3-5 v vn l quỏ ớt. Nguyn vng ca ngi dõn l mun
c canh tỏc lõu di hn trờn mnh t ca mỡnh. Hn na cn phi cú mt
c ch qun lớ thụng thoỏng v hiu qu hn i vi vic qun llớ t ai.
8
c bit cú mt nguyờn nhõn trc tip dn ti s ra i ca ngh quyt 10 b
chớnh tr trung ng ng ú l: Vo nm 1986 ó xy ra nhng iu kin
khụng tt cho canh tỏc l l lt din ra trờn cỏc tnh phớa Bc khờn mựa
mng b tht thu lm nc ta li ri vo tỡnh trng thiu lng thc trm
trng. ó din ra cnh nụng dõn cỏc vựng nụng thụn vỡ thiu lng thc
nờn ó b rung i ni khỏc kim sng, nhiu cỏnh ng b b hoang.
Nc ta ó phi xin vin tr t nc ngoi i phú vi tỡnh trng ny,
nhnh bin phỏp ú khụng th duy trỡ lõu di , chớnh vỡ th m ngh quyt 10
ó ra i gii quyt tỡnh trng trờn.
Ngy 5/4/1988 b chớnh tr trung ng ng ó ban hnh ngh quyt 10 cú
nhiu im mi v tin b hn so vi chớnh sỏch khoỏn 100 trc ú, gm
cỏc iu khon:
- Giao khoỏn rung t lõu i ( 15 nm i vi cõy hng nm v 50 nm
i vi cõy lõu nm ), vi quy mụ thich hp thỡ mc khoỏn n nh trong 5
nm. Cú th thy vi chớnh sỏch ny thỡ ngi nụng dõn cú thi gian canh tỏc
di hn i vi rung t ca mỡnh, c bit l rung t gn nh c giao
khoỏn hon ton cho ngi nụng dõn s dng , h ton quyn canh tỏc trờn
mnh t m nh nc giao cho.
- Cỏc loi mỏy múc v cụng c sn xut nh, cỏc loi trõu bũ cy kộo trong
hp tỏc xó c nh li giỏ tr v bỏn cho xó viờn s dng theo k hoch,
thehp ng nhn khoỏn. Troc õy tt c cỏc cụng c sn xut c tp
trung li hp tỏc xó s hu tp th thỡ nay hp tỏc xó khụng cũn qun lớ
na m bỏncho ngi dõn no cú nhu cu s dng . Cỏc cụng c lao ng
thuc v tay ngi dõn s c s dng hp lớ khin nng sut lao ng tng.
- Khuyn khớch xó viờn u t vn, phỏt trin trõu bũ, mua sm cụng c
mỏy múc nh phỏt trin sn xut, ton quyn s hu t liu ú, giỳp gn kt
ngi lao ng vi t liu sn xut. Ngi dõn c phộp mua sm cỏc cụng
c phc v cho sn xut t c hiu qu cao nht ch khụng cũn b cm
oỏn cú tin cng khụng c mua nh thi k hoch húa trc õy. Quyn
s hu dn chuyn t tp th sang t nhõn thỳc y sn xut phỏt trin t
hiu qu cao.
-Ch ng trong canh tỏc, t ai c cỏc h xó viờn quý trng a vo sn
xut ( trng trt ) tu theo kh nng ca tng h gia ỡnh. Xúa b tỡnh trng
b hoang rung t nh trc, tớnh trng "cy chay" gim nhanh v chm dt
ch sa( t Tng u 1-2 v canh tỏc. Thi kỡ ny rung t c s dng trit
tn dng cỏc u th sn xut. khụng cũn tỡnh trng trng cy khụng hiu qu ,
cy xong ri ht trỏch nhim nh thi bao cp.
- Nhõn dõn khụng nhng b cụng chm súc rung t m mỡnh canh tỏc
nhn khoỏn m cũn khai phỏ thờm nhiu din tớch t hoang a vo sn
xut . Vi nhng ch trng chớnh sỏch ca ng v nh nc ó thc s cú
9
hiu qu v phỏt huy tỏc dng khin ngi dõn hng say lao ng vỡ nú gn
trc tip n li ớch ca h. Vỡ vy din tớch t nụng nghip nc ta khụng
ngng c m rng
T 1988-1991 tng din tớch gieo trng tng 3.9% ( t 8.641.700 lờn
8.983.300
Din tớch khai hoang trong4 nm t 275.000 ha
Din tớch trng rng mi t 32600ha
Din tichchs mt nc b b hoang c ua vo nuụi trng thy sn
tng 27,5%382.700ha lờn 500000ha ).
Trong ú din tớch nuụi tụm tng52% ( t 130500ha lờn 200000ha )cc
thng kờ H Ni, 1993
3. Chớnh sỏch t ai
3.1 Rung t v quy lut vn ng ca nú
t ai gn bú vi s tn ti v phỏt trin ca con ngi, trờn phng din
kinh t to ra ca ci vt cht thỡ t ai cú ý ngha vụ cựng quan trng .
W.Pretty noi: lao ng l cha, t l m ca mi ca ci .
ú l sn phm ca t nhiờn nờn i ai vn ng theo quy lut ca t
nhiờn. Ngy nay t khụng ch s dng vo trng tryt , chn nuụi m cũn
phỏt trin nhiu nghnh ngh khỏc . Chuyn t nnụng nghip sang cụng
nghip, dch v, phn nh quy lut tỏt yờuỳ ca kinh t. Din tớch t dựng
cho nụng nghip gim cho thy s tin b ca kinh t xó hi . Nhng vỡ th
cng e da n sn xut nụng sn phc v con ngi . Vỡ thờ phi ng dng
cỏc tin b khoa hc k thut vo trong sn xut nõng cao hiu qu ca sn
xut nụng sn. S dng cú hiu qu, tit kim t ai. Nõng cao mu m
ca rung t.
3.2 Ch trng ca ng v t ai
Cỏc ch trng ca ng tp trung vo ci tin c ch qun lớ song kt qu
li dn n nhng thay i cú tớng cỏch mng v quan h rung t. Quan h
ú thng th hin tp trung quyn s hu rung ỏt nhng li biu hin
quyn s ding rung t 1 b phn ca s hu rung t.
Cỏc ch trng ca ng bao gm :
- Ch th 100-CT/ T , ngy 31/1/1981 v ci tin cụng tỏc khoỏn, m
rng khoỏn sn phm n nhúm ngi lao ng trong hp tỏc xó nụng
nghip.
- Ch th 19-CT/T ngy 3/5/1983 v hon thnh iốu chnh rung t,
y mnh ci tin xó hi ch ngha v nụng nghip cỏc tnh Nam B
- Ch th 37-CT/T ngy 28/3 1988 ca ban chp hnh trung ng ng
v vic thi hnh lut t ai .
10
- Ch th 47-CT/T ngy 31/8/1988 ca b chớnh tr trung ng ng v
vic gii quyt mt s vn cp bỏch ca rung t.
- Ngh quyt 10-NQ/T ngy 5/4/1988 ca b chớnh tr v i mi c ch
qun llớ kinh t nụng nghip nụng thụn
- Ngh quyt trung ung 5 khúa VII ngy 30/6/1993 v tip tc i mi
v phỏt trin kinh t xó hi nụng thụn.
Sau õy em xin phộp c di vo tng ch trung bin phỏp ca ng
trong thi kỡ i mi.
Th nht, Ch th 100-CT/T
õy l quỏ trỡnh m rng dn quyn ch ng ca ngi lao ng
trong h gia ỡnh i vi quỏ trỡng sn xuỏt nụng nghip t giao khn cho
h gia ỡnh n ch phn ln cỏc khõu, cụng vic c thc hin giao
khoỏn cho cỏc h. Lm tng cng vai trũ lm ch ca ngi lao ng,
h gia ỡnh i vi t dai.
Ngi nụng dõn t ch b tc quyn l ngi ch rung t theo c
ch k hoach húa, tp trung thi kỡ bao cp, hp tỏc xó nay dn ly li vai
trũ nh c ch khoỏn sn phm theo ch th 100-CT/T .
Trong ú cú xu hng i li rung t c t trc khi vo hp tỏc
xó . T ú xut hin tranh chp rung t gia ngi mi c giao
khoỏn vi ngi ch s hu euụng t c trc khi vo hp tỏc xó , Tỡnh
hỡh ny din ra ngy cng gay gt cn s can thip ca chớnh quyn a
phng.
Th hai, Ch th 19-CT/T
Ch th ó hon thnh vic iốu chnh rung t, y mnh c to xó
hi ch ngha v nụng nghip cỏc tnh Nam B.
Ch trng ch yu ca ch th ú l chia li t cho cỏc h nụng dõn
cha cú hoc thiu rung t theo bỡnh quõn nhõn khu ca cỏc xó,
nhng ni ó iốu chnh rung t nhng cũn nhiu bt cp, chờnh lch ớt
nhiu v rung t trng ni b nụng dõnthỡ phi kt hp xõy dng tp
on v khoỏn sn phõm c thc hin tt . Tỡnh trng xỏo canh, co
bng rung ỏt nụng thụn dn gim v b hn ch.
Tuy nhiờn trong quỏ trỡnh thc hin ó xy ra nhng bt cp ln ú
l: Chia rung t cho cho c nhng h gia ỡnh lm ngh buụn bỏn hoc
ngh khỏc, m khụng xem xột h cú kh nng lm nụng nghip nụng thụn
hay khụng. Nờn ó khụng phỏt huy c nng sut lao ng, mt s
mnh t s dng khụng ỳng mc ớch
Mt s cỏn b ng viờn ó da vo chc quyn chim dng
rung t trỏi phộp, hoc chia quỏ nhiu t ai cho gia ỡnh mỡnh. Nhiu
nụng trng, nụng trng, n v qun s chim quỏ nhiu rung t m
khụng dựng ht. Nhõn dõn a phng nhiốu ln ũi li m khụng c
11
gii quyt. Gõy ntỡnh trngj mt on kt trong ni b, mt nim tin vo
ng, gõy hiu sai v ch trng ng li ca ng.
Tin hnh tp th húa sn xut nụng nghip di hỡnh thc hp tac xó
nụng nghip nhng li theo mc tiờu chớnh tr, khụng xut phỏ t tt yu
kinh t nụng nghip nc ta, quỏ tỡnh hp tỏc húa cũn nhiu bt cp gõy
hiu sut thõp khin i sng nhõn dankhú khn.
Th ba, Ngh quy 10 ngy 5/4/1988 khúa 5 ca b chớnh tr .
Khng nh h nụng dõn l n v kinh t t ch v chuyn nn
kinht nc ta t t cp t tỳc trỡ tr sang nn kinh t hng húa .
Ch trng giao nt n nh lõu di cho h nụng dõn l ch trng
ỳng n, hp lũng dõn, to ra ng lc to ln cho phỏt tren sn xut.
Th t, Ch th 47-CT/T
Phng hng
- m bo phỏt trin sn xut hng húa n nh v lõu dideer ci thin i
sng cho nhõn dõn, phỏt huy tinh thn t ch, on kt trong nhõn dõn.
- Gii quyt vn ố rung ỏt ang din ra gay gt , lm lung lay i ng
ca ng.
Tin ti gii quyt 1 cỏch c bn nhng ri ren v rung t trong nụng
thụn cỏc tnh phớa Nam cng nh tung du min nỳi phớa Bc. Khin h
nụng dõn c bn cú rung t , giao cho mt s ngi thc s cú nhu cu, cú
kh nng sn xut nụng nghip.
3.3 Chớnh sỏch ca nh nc v rung t.
a. Lut t ai 1988
Nga 8/8/1988 Lut t ai ca nh c ta chớnh thc c thụng qua.
- Nh nc khụng ch giao t cho ỏc t chc m cũn giao cho c cỏc cỏ
nhõn s dng lõu di, n n.
- Cho phộp ngi c giao quyn s dng t cú th ban thnh qu lao
ng ca mỡnh trờn mnh t ú .
- Nõng mc t giao cho cỏc h gia ỡnh lờn t 5% n 10%.
- Quy nh nhng nguyờn tc gii quyt trong tranh chp ỏt ai.
Tuy nhiờn Lut t dai 1988 cng ó cú mt s hn ch sau:
- Cha theo kp nhng thay i tt yu trờn thc t v quan h rung t.
- Cho phộp bỏn thnh qu trờn t ai trong khi thc t ngi ta ch mua
bỏn quyn s dng t.
- Nghiờm cm mua bỏn rtung t, khụng coi rung t l mt loi hng
húa c bit.
b. Lut t ai 1993.
Ti hi ngh trung ung 5 khúa VII thỏng 6/1993 ó hp v thụng qua vic
ban hnh lut t ai ti kỡ hp quc hi khúa VIII thỏng 7/1993.
*Lut t ai 1993 quy nh ti iu 20 v thi hn s dng rung t.
12
Thi gian giao aast s dng n nh, lõu di t trng cõy hng nm,
nuụi trng thy sn l 20 nm, t trng cõy lõu nm l 50 nm . Khi ht
thi hn nu ngi dng t cú nhu cu tip tc s dng tv trong quỏ
trỡnh s dng t chp hnh nghiờm chnh lut phỏp nh nc, úng thu
thỡ s c nh nc giao cho tip tc s dng.
Theo iu 26 : Nh nc s thu hi ton b hay mt phn t ai ó giao
cho ngi dan s dng trong cỏc trng hp sau:
1.T chc s dng t b gii th, phỏ sn, chuyn i noi khỏc, cỏ nhõn
s dng t b cht.
2. Ngi s dng t t nguyn trao tr li t cho nh nc,
3. t khụng c s dng trong 12 thỏng
4. Ngi s dng t c ý khụng thc hin ngha v thu i vi nh
nc.
5. t s dng khụng ỳng mc ớch c giao.
6. t c giao khụng ỳng thm quyn.
Ti iu 23 v 24 ca b lut nay
Ti iu 27 cú ghi : trong trng hp tht s cn thit thỡ nh noc
c quen thu hi rung t ó giao cho ngi dan s dng dựng
vo mc ớch quc phũng an ninh vỡ li ớch quc gia, li ớch cụng cng
.Cũn v phõn fngi õn s c n bự tha ỏng.
III. Nhng vn ln ra i vi kinht nụng nghip
nụng thụn Viờt Nam hin nay v gii phỏp khc phc.
Vn t ra i vi kinh t nụng nghip nụng thụn Vit Nam hin nay l
phỏt trin t phỏt v thiu n nh
1. Chuyn dch c cu cõy trng, vt nuụi trong nụng nghip l ỳng
nhng cn cú s iu chnh ca nh nc.
2. S vn ng ca kinh t nụng nghip nụng thụn cũn tn ti nhiu
hn ch, cn tr a dng húa sn xut
- Thiu vn phỏt trin sn xut hỏng húav chuyn dch c cu din ra ph
bin. Theo iu tra ca trung tõm kinh t chõu Thỏi Bỡnh Dngthỏng
6/1994 thỡ vn lu ng phc v sn xut bỡnh quõn1 h t 2/3 nhu cu.
Ngõn hng nụng nghip v phỏt trin nụng thụn Vit Nam ch cung cp
c 70% tng s vn vay ca cỏc h gia ỡnh.
- a dng húa gp nhiu khú khn v th trng v cụng ngh sn xut.
- Nụng dõn thiu kin thc v th trng, khụng theo kp cụng ngh sn xut
hin i trờn th gii.
3. Quan h phõn phi c ch qun lớ gia nh nc v nhõn dõn cũn
nhiu im cha tha ỏng
13
- u t vo kinh t nụng thụn thỡ ngõn sỏch khụng tng cũn u t vo kinh
t th trng thỡ ngõn sỏch tng nhanh . Nhng kinh t nụng thụn phỏt trin
chm hn so vi kinh t th trng v mt s ngnh kinh t khỏc. Vụn u t
vo xõy dng c s h tng chm phỏt trin thu hi vụn chm. Tng iu tit
vo kinh tộ nụng nghp nụng thụn cũn phi c xem xột k lng, cõn nhc
nht l phỏt trin c s h tng.
- Thu s dng t cú nhiu tin b song mc úng 7% sn lng lng thc
cũn l khỏ cao trong khi Trung Quc ch l 5%. Thu b sung t cỏc h cũ
nhiu rung t trung du v mỡờn nỳi l khụng hp lớ vỡ h cú cụng m rg
t ai.
- Thu thy li phớ ch tp trung vo nụng dõn trong khi nhiu i tng khỏc
cng c hng ngun li ớch ny.
- Nụng dõn t b tin xõy dng trm bin th phc v sn xut nhng li chu
mc giỏ in ca hn t 40% n 120%
- Ngoi 9 loi thu cũn cú 6 loi l phớ v 11 khon b sung xõy dng
cụng trỡnh a phng.
4. Mụi trng sinh thỏi, ang b tn phỏ
- Rng b cht phỏ, ỏt ai bc mu, xúi mũn ,xt l, gõy hn hỏn, l lt.
- S dng nhiu thuc tr sõu trong nụng nghipgõy dgim sc cnh tranh
ca hng húa Vit Nam trờn th trng th gii
- khụng khớ b ụ nhim
- Ngun nc b ụ nhim
5. Chớnh sỏch phỏt trin kinh t ỳng n nhng ni dung nh hng,
c cu thnh phn cũn cú nhiu phc tp. Cn cú sn ch o sỏt sao ca
nh nc.
14
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét